Wprowadzenie
Mozi jest uznawany za pierwszego filozofa chińskiego, gdyż jako pierwszy w chińskim kręgu kulturowym posługiwał się systematyczną argumentacją. Żył w latach 480-390 p.n.e. W młodości studiował nauki Konfucjusza (który umarł w 479 r. p.n.e.), niemniej w późniejszym czasie jego poglądy poddał gruntownej krytyce. W Okresie Walczących Królestw, który zakończył się w 221 r. p.n.e. podbojem królestw chińskich przez dynastię Qin, jego filozofia – obok konfucjanizmu – wyznaczała jeden z dwóch dominujących prądów kulturowych. Mimo, że moizm wpłynął na myśl Mencjusza i legistów, jego siła oddziaływania wygasła po tym okresie. Ponowne zainteresowanie poglądami Moziego miało miejsce dopiero na przełomie XIX i XX wieku.
Z 71 rozdziałów jego dzieła, nazwanego od imienia mistrza Mozi, do naszych czasów przetrwały 53. Mozi jest utrzymane w stylu relacjonującym. Poszczególne rozdziały rozpoczynają się od zwrotu „nasz nauczyciel Mozi mówi”, po którym przedstawiony zostaje główny problem lub naczelna teza rozdziału. Następnie rozwinięte zostają argumenty na rzecz tej tezy w formie cytatów z wypowiedzi Mistrza Mo oraz omówienia jego poglądów. Nierzadko zaprezentowane zostają również kontrargumenty przeciwników wyłożonego poglądu, które następnie odpiera Mistrz Mo. Nadaje to dziełu styl quasi-dialogiczny i wzmacnia jego polemiczny charakter.
Mistrz Mo polemizuje nie tylko z naukami Mistrza Kong (Konfucjusza), ale i z niektórymi podstawowymi elementami chińskiej kultury. Jego filozofia ma charakter pragmatyczny i może zostać odczytana jako projekt przebudowy społeczeństwa oraz duchowego przeobrażenia człowieka. Zarazem jednak Mozi swój projekt ujmuje w ramy powrotu do tradycji. Ze stanu natury ludzkość została wyrwana dzięki roztropnym rządom trzech starożytnych dynastii królów-mędrców. Obecnie jednak następuje degeneracja, która będzie mieć katastrofalne skutki, jeśli nie nastąpi powrót do tradycji w wersji zinterpretowanej przez Moziego.
